Gemeenschapskrant

Muziektheater De Kolonie en Warre Borgmans over aftakeling en goede vorm

03/05/22

‘We hebben al wat watertjes doorzwommen. We zijn geen 18 meer. Maar we willen nog goed uit de verf komen. Over dat soort dingen gaat de voorstelling.’ Bo Spaenc van Muziektheater De Kolonie gaf Warre Borgmans carte blanche voor een stuk in de reeks straffe vertellers. Het dynamische, muzikale In Topform! is het resultaat.

© Tine De Wilde

Samenwerking Drie mannen op de scène. Acteur Warre Borgmans, accordeonist Gwen Cresens en multi-instrumentalist Bo Spaenc, de artistieke leider van het Antwerpse muziektheater De Kolonie. ‘Ik had veel materiaal liggen’, vertelt Borgmans. ‘Het was nog geen doorlopend geheel, maar het had allemaal van ver of dichtbij te maken met verouderen, aftakelen, jezelf verzorgen, viriliteit, drift ... Samen met een indrukwekkende muziekscore hebben we er een mooi geheel van gemaakt. Ik weet niet precies waaraan het lag, maar muziek, tekst en algemene feeling zaten snel op één lijn … Het was een heel aangename samenwerking.’

Er zijn andere manieren om samen theater te maken, meer gebaseerd op conflict. Ook daar hebben zowel Borgmans als Spaenc ervaring mee. ‘Soms maak je iets samen en zou je het liefst op elkaars gezicht slaan’, lacht de muzikant. Maar dat was hier totaal niet aan de orde. ‘Er was vertrouwen aan alle kanten.’ Ook de onlangs overleden theatermaker Sam Bogaerts was een onmisbare schakel in het creatieproces. Hij was een meester in het samenbrengen van de verschillende elementen van een voorstelling in een strakke, logische lijn.

Borgmans: ‘Deze voorstelling is echt van ons vieren. Het was exact wat wij op dat moment, in deze fase van ons leven, met onze bundeling van krachten konden maken. Je kunt het bijna een zelfportret noemen: zo zitten wij in elkaar …

Muziek + theater

Een heleboel Perzische tapijten, een aantal ouderwetse kroonluchters, en ertussenin een batterij instrumenten, met de accordeon en marimba in de hoofdrollen. Dat is het decor. ‘Gwen en ik bespelen in totaal een stuk of 10, 12 instrumenten’, vertelt Spaenc. ‘Het is niet een stukje hierop en dan een stukje daarop spelen, het vloeit allemaal organisch over in elkaar. Maar de instrumenten vormen inderdaad het belangrijkste onderdeel van het decor.’

De afgelopen jaren leende Spaenc zijn gezelschap en composities aan andere straffe vertellers, zoals Peter De Graef, Vic De Wachter, Tania Van der Sanden en Bruno Vanden Broecke. Nu kreeg Warre Borgmans carte blanche. ‘Warre is een sterke, gegronde acteur, maar met de humoristische timing van een hofnar. Die combinatie zie je niet vaak.’

De enige voorwaarde die Spaenc aan zijn straffe vertellers stelt, is dat tekst en muziek een evenwaardige rol in de productie moeten krijgen. Wil je deze muzikant-componist op de kast krijgen, probeer dan zijn muziek een soundtrack of achtergrond te noemen. Muziektheater is niet voor niets een samenstelling van twee gelijkwaardige woorden. Ook bij In Topform! stuwen woord en klank elkaar vooruit.

‘De muziek is begonnen met enkele losse gesprekken in het park’, vertelt Spaenc. ‘Warre toonde me wat hij geschreven en gelezen had. Ik las mee, we spraken erover. Zo begin je elkaar wat aan te voelen. Het draait om luisteren naar elkaar, geven en nemen, wegsnijden wat je niet nodig hebt.’

Van de oude Grieken tot Annie M.G. Schmidt

Borgmans kwam effectief met het meest uiteenlopende materiaal aandragen. Van de oude Grieken tot Annie M.G. Schmidt. Daaruit voegde hij allerlei fragmenten aan zijn eigen teksten toe. ‘Zo heeft Warre zitten schrijven, knippen en plakken met het verhaal van Odysseus. Al wat ons boeide en triggerde rond ons thema hebben we samengebracht en uitgepuurd. Op die manier is heel organisch de tekst ontstaan.’

De muziek volgde hetzelfde procedé: ‘Hier past die muziek, dan komt die tekst, voor de scène erna moeten we nog wat extra componeren …’

Borgmans: ‘Het is een cliché, maar muziek werkt sowieso directer dan tekst. En Bo heeft een heel bijzonder, eigen idioom. Ik ken niemand die muziek maakt zoals hij. Natuurlijk is dat voor mij aantrekkelijke materie om mee te werken.’

Hoera, spelen!

‘We zijn wel heel erg in hoerastemming, hè?’, merkt Borgmans op als hij zijn eigen enthousiasme aanhoort. Spaenc haalt de schouders op: waarom niet? Ze staan echt te popelen om de nieuwe speelreeks aan te vatten. Een vlotte, ononderbroken zaalreeks: daar gaan ze voor. Hindernissen heeft de productie al genoeg op haar pad gehad. ‘We zijn een goed jaar geleden in première gegaan’, vertelt Borgmans. ‘Op 21 februari 2021.’ Heel de repetitieperiode lang heerste de onzekerheid: zouden ze kunnen spelen? Wat voor roet kon het virus nog in het eten strooien? Spaenc: ‘We zijn in première gegaan voor vier recensenten en zes intimi. Meer volk mocht op dat moment de zaal niet in. Dat was behoorlijk hallucinant.’ Toch heeft het gezelschap het afgelopen jaar een twintigtal keer voluit kunnen spelen. ‘We gokten dat de zomer wat losser zou worden, en dat we in elk geval buiten zouden kunnen spelen’, zegt Spaenc. ‘Dus hebben we In topform! een beetje herwerkt, zodat we de voorstelling overal konden plaatsen. Op een binnenplein, in het zand … het kon allemaal. Net omdat de tekst en de muziek zo sterk zijn dat het publiek het beeld erbij zelf maakt: we zaten niet vast aan een decor.’ Borgmans: ‘Toch kijken we er nu naar uit om een hele zaalreeks te spelen. Een zaal heeft leuke intimiteit die je buiten moeilijker bereikt.’

Tekst: Ines Minten
Foto: © Tine De Wilde
Uit: zandloper mei 2022

Meer nieuws

  • Gemeenschapskrant

    Patricia De Jaegher

    06/12/22

    De Stuurgroep van de Zandloper laat het gemeenschapscentrum bruisen. Maar wie zijn de leden ervan en waarom doen ze graag wat ze doen? We laten elke maand een lid van de Stuurgroep aan het woord. Patricia De Jaegher (43) is deze maand aan de beurt.

  • Gemeenschapskrant

    Kijk! Een vogel

    05/12/22

    Begijn Le Bleu is beroepsvogelaar geworden. In de vogelvertelling Kijk! vertelt hij honderduit over de geneugten van het kijken naar vogels in de natuur. Le Bleu blikt ook vooruit naar het Grote Vogelweekend op 28 en 29 januari, wanneer Vlamingen vogels tellen in hun tuin om de tuinvogelpopulatie in kaart te brengen.

  • Gemeenschapskrant

    Wetenschapscomedy met Hetty Helsmoortel

    05/12/22

    Op 8 december is wetenschapswatcher Hetty Helsmoortel te gast in GC de Zandloper met Missie 22, de opvolger van haar eerste wetenschapscomedyshow Missie 21. Ze wil wetenschap helder én entertainend brengen voor een zo groot mogelijk publiek, en tegelijk haar passie voor ruimtevaart delen. ‘Het is belangrijk om het heelal te blijven verkennen.’